EDEBİYATIN İDEAL DÜNYALARI

İyi bir edebî eser okuduğumda sanki başka bir dünyaya gidiyorum. Evet, kendi hayatım, iyi tanıdığım yerler hakkında bir eser olsa bile, okurken başka bir dünya gibi gelir bana. Bazen hatıralara daldığımızda da böyle hissederiz
– sanki olayları biz yaşamamışız gibi gelir bize.

Bir örnek verecek olursam, çok sevdiğim ünlü Rus yazarı Nikolay Gogol'un eserlerinden bahsedebilirim. Kendisi bir Ukraynalı olan Gogol, hem Ukrayna hem de Sankt Petersburg hakkında yazdı. Sankt Petersburg'a hic gitmedim, ama Ukrayna'yı iyi tanıyorum ve Gogol'un betimlediği Ukrayna, "ideal", yani yazarın tahayyülünde yarattığı bir Ukrayna'dır. Yazar gerçek yerlerin, kişilerin, olayların belirli yönlerini yansıtırken, diğerlerini yansıtmaz; bunların bir suretini çizer ve böylece yeni "ideal" bir dünya yaratır. Bir sonraki yazımda Gogol'un en çok hoşuma giden eserlerinden biri "Portre" hakkındaki düşüncelerimi sizinle paylaşacağım.